Мақала өзекті мәселе – Райымжан Мәрсековтың шығармашылық мұрасын зерттеуге арналған. Р.Мәрсековтың өмірі мен шығармашылығына қалың жұртшылық, тарихшылар, қоғамтанушылар қызығушылық танытқанымен, оның Қазақстанның қоғамдық-саяси өміріне қосқан үлесі мен рөлі әлі толық зерттелген жоқ. Оның ғалым, заңгер, публицист ретіндегі бай ғылыми-мәдени мұрасы қамтуды қажет етеді. Ол жариялаған ғылыми әдебиеттерді талдау оның мерзімді баспасөз беттерінде қарастырған мәселелері жеткілікті дәрежеде дамымаған деген қорытынды жасауға мүмкіндік береді.

Р.Мәрсеков «Қазақ» газетінің беттерінде жер, мемлекеттік құрылым, қазақ әдебиеті мен тілі туралы ой-пікірлерін жариялады. Оның мақалаларының негізгі мақсаты – қазақ халқын патшалықтың заңсыз, құқықтық тұрғыдан қоныстандыру саясаты; қазақтарға қатысты сот істері бойынша шешімдер қабылдаудағы қос стандарттар; сот жүйесінің шынайы болмысын түсіндіру; дүние жүзіндегі елдердегі әртүрлі басқару жүйелерін талдау; әдебиет деген не, бұрын қазақ үшін қандай болды, қазір қандай күйде. Ол әдебиетті халықтың салт-дәстүрін көрсететін айнаға теңейді.

Р.Мәрсеков өз еңбектерінде қазақ әдебиетінің үш кезеңін анықтай отырып, кезеңдік кезеңді алғаш рет көрсеткен. Тәуелсіздікті сақтау үшін білімге, жалпы мәдениетке бар күш-қуатымыз бен құрал-жабдықпен ұмтылу керек деп есептей отырып, тілге де үлкен мән берді, оған жету үшін ең алдымен ана тіліміздегі әдебиетті дамытумен айналысуымыз керек.

Түйінді сөздер: Қазақстан, «Қазақ» газеті, жер мәселесі, мемлекеттік құрылым, билік, қазақ тілі, қоныс аудару ісі, дін, ұлт-азаттық қозғалыс, сот